Trang Chủ   >   Bài Viết   >   Tham luận - Nghiên cứu   >   DI TÌM NHỮNG GIÁ TRỊ PHỔ QUÁT ( Giua cac ton giao ) . FINDING UNIVERSAL VALUES

DI TÌM NHỮNG GIÁ TRỊ PHỔ QUÁT ( Giua cac ton giao ) . FINDING UNIVERSAL VALUES

Gửi ngày 27/02/2026
DI TÌM NHỮNG GIÁ TRỊ PHỔ QUÁT ( Giua cac ton giao ) . FINDING UNIVERSAL VALUES
DI TÌM NHỮNG GIÁ TRỊ PHỔ QUÁT ( Giua cac ton giao )
. FINDING UNIVERSAL VALUES

Từ khi Đức Chí Tôn khai Đạo, Thầy đã nhiều lần nhắc nhở môn đồ rằng, Thầy mở Đạo kỳ này là thực hiện đại cuộc Qui nguyên.
Since the Venerable Venerable initiated the Tao, he has repeatedly reminded his disciples that he opened this Taoist flag to carry out the great revival.
Qui nguyên có nghĩa là trở về nguồn gốc sau những thời kỳ vạn sự, vạn vật được sanh hóa cùng cực, lại đến giai đoạn quay về chỗ khởi sanh. Gốc chỉ có một, mà ngọn thì thành muôn. Vì thiên hình vạn trạng nên các loài đều khác nhau về hình thức. Đối với loài người, chẳng những khác nhau về màu da sắc tóc, mà về tinh thần và tư tưởng lại càng có nhiều dị biệt. Từ đó nảy sinh khái niệm “Bản thể - hiện tượng” là hai phạm trù đi đôi như Âm với Dương, nhưng có những mối tương quan mật thiết.
Origin means to return to the origin after the periods of all things, all things are born to the extreme, and to the stage of returning to the place of origin. There is only one root, and the top becomes everything. Because of the nature of the universe, the species are different in form. For humans, there are not only differences in skin color and hair color, but also in spirit and thought. From there, the concept of "Essence - phenomenon" arises, which are two categories that go hand in hand like Yin and Yang, but have close relationships.

Để giải thích lý tương quan ấy, các đạo gia nêu lên chủ thuyết “Đạo là Mẹ của muôn loài” (1), Nho gia nói “Thiên địa vạn vật đồng nhất thể”, Phật nói “Nhất thiết chúng sanh giai hữu Phật tánh”. Các triết gia thì đề cập khái niệm “phổ quát đối ứng với bản sắc đa thù”. Về văn hóa, một triết gia viết: “Văn hóa nhân loại, trong bất kỳ trường hợp nào cũng không thể quy gọn ở mức là tổng số của những nền văn hóa riêng biệt. Bởi vậy, Goethe kêu gọi các nhà thơ, các nghệ sĩ và các nhà tư tưởng hãy ra khỏi cái khung dân tộc mà Herder và các đồ đệ của ông khuôn họ vào.”
(2)To explain this correlation, the Taoists put forward the theory that "the Tao is the Mother of all beings" (1), Confucianism said "Heaven and earth, all things are one", and Buddha said, "It is necessary for sentient beings to have Buddha-nature". Philosophers refer to the concept of "universality corresponding to multilateral identity". Regarding culture, one philosopher wrote: "Human culture cannot in any case be reduced to the sum of distinct cultures. Therefore, Goethe called on poets, artists and thinkers to get out of the national framework into which Herder and his disciples molded themselves." (2)

Thời nay, sự phân hóa tư tưởng con người ngày càng phức tạp, dẫn đến những mâu thuẫn ý thức hệ, chia rẽ giữa nội bộ các dân tộc, giữa các quốc gia. Chiến tranh và bạo lực liên tiếp bùng nổ, thế giới đang đứng trên bờ vục thẳm, lòng người hoang mang . . . Người ta đang đi tìm chỗ dựa tinh thần nơi các tôn giáo; nhưng lại thất vọng vì nạn kỳ thị tín ngưỡng. Giữa lúc ấy, Đấng cứu tinh đã đến, trao cho người thời đại thông điệp “đại đồng qui nguyên”:

“Thầy sắp cuộc dinh hoàn tái tạo,
Dụng huyền linh Đại Đạo vận hành,
Quyền Thầy hiệp cả vạn sanh,
Đông tây, kim cổ lập thành tương lai”
“The Master is about to recreate the entire kingdom,
Using the mystical power of the Great Dao to operate,
The Master's authority unites all living beings,
East and West, ancient and modern, shaping the future.”
Nowadays, the division of human thought is increasingly complicated, leading to ideological conflicts and divisions between peoples and countries. Wars and violence continue to erupt, the world is standing on the brink of the abyss, and people's hearts are confused . . . People are looking for spiritual support in religions; but are disappointed by religious discrimination. In the midst of that, the Savior came, giving the people of the era the message of "the great resurrection": I am about to reconstruct the palace,. (3)East and West, the ancient needle formed the future. (3)

Đặc biệt, thông điệp này báo hiệu cơ “Thiên nhân hiệp nhất”, giải quyết cuộc diện bế tắc dựa trên năng lực hiệp đồng vạn sanh và vận dụng những giá trị phổ quát rút ra từ trong lịch sử văn minh xa xưa-hiện đại toàn cầu.
Inparticular, this message signals the opportunity of "Heavenly Man unity", resolving the impasse based on the synergy of all beings and applying universal values drawn from the history of ancient and modern global civilization.

Những giá trị phổ quát là những tinh hoa tinh thần nâng cao nhân vị vượt không gian và thời gian. Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ khẳng định giá trị phổ quát ưu việt đều có trong mỗi cá thể con người không phân biệt giai cấp, chủng tộc hay tôn giáo. Đó là “Đạo tự hữu”. Nên thánh giáo Cao Đài viết: “Cái bản vị cao quí của con người đối với vạn vật vạn linh cũng là cái rất quan trọng với chính nó trong cuộc sống toàn diện là sống theo đúng bản vị của con người trong ý nghĩa bất tử bất biến.”
(4)Universal values are spiritual quintessence that elevate the human person beyond space and time. The Great Path of the Triple Crown affirms that the preeminent universal value is inherent in every individual human being, regardless of class, race or religion. That is the "Self-Righteous Tao". Therefore, Cao Dai wrote: "The noble identity of man for all things and all spirits is also very important to himself in the whole life, which is to live according to the identity of man in the sense of immortality and immortality." (4)

Sứ mạng trọng đại của Tam Kỳ Phổ Độ là làm thế nào vạch ra đường lối phát huy động lực thăng tiến từ bản vị ấy. Nên Đức Giáo Tông vẫn ưu tư: “Nhưng than ôi! Nào có mấy ai hiểu thấu ý nghĩa đó để chấp nhận cho mình một đời sống chân chính trong sứ mạng hoằng giáo độ đời.
”The great mission of the Three Stages of Spectrum is how to map out the way to promote the motivation for promotion from that persona. So the Pope was still worried: "But alas! There are not many people who understand that meaning to accept for themselves a true life in the mission of teaching the world."
Thế nên, Đức Chí Tôn Cao Đài mới gióng lên hồi chuông Khai Minh Đại Đạo để thức tỉnh những ai quên lãng Bản thể chơn nhơn của mình. Nhờ đó biết sống lẽ sống đích thực bằng giá trị “thiên hạ tối linh”, và dám lặp lại tuyên ngôn “Thiên thượng, thiên hạ duy ngã độc tôn” của Đức Thích Ca Như Lai.

“Đại Đạo vận hành trong lẽ Một,
Một mà tất cả phải làm sao?
                                                
Làm sao từ huệ được viên dung,
                                                        
Duy ngã độc tôn biết chỗ dùng,
                                                        
Thiên thượng bao trùm ơn đức cả,
Nhơn gian nhuần gội nghĩa tình chung”
 
“The Great Way operates in the principle of Oneness,
How can all be governed by that Oneness?
 
How can wisdom be perfectly integrated?
 
Only the self knows its proper use,
 
Heaven encompasses all grace and virtue,
Humanity is bathed in shared compassion and love.”
 
Therefore, the Venerable Cao Dai rang the bell of the Great Path of Enlightenment to awaken those who have forgotten their True Nature. As a result, they know how to live the true way of life with the value of "the world is supreme", and dare to repeat the manifesto of "Heaven, the world is the only self" of Shakyamuni. The Great Dao operates in the Oneness,. (5)Nhon Chen cleanses the common love. (5)

Vậy những giá trị phổ quát giữa nhân gian là những gì có công dụng đại đồng; ở đâu, đối với bất cứ ai, đều đem lại sự chuyển hóa thân tâm trở nên tươi đẹp an vui, và sự nghiệp thăng tiến như Văn ngôn hào Lục ngũ quẻ Khôn viết: “Quân tử hoàng trung thông lý. Chính vị cư thể. mỹ tại kỳ trung, nhi sướng ư tứ chi. phát ư sự nghiệp. Mỹ chi chí dã.”(6) Hơn thế nữa, người sứ mạng lại lấy lòng Trời làm lòng mình, bao dung dưỡng dục quần sanh vô tư vô kỷ vô công, đó là giá trị phổ quát của thiên tâm, chân ngã bao trùm vũ trụ vạn vật.

Vi nhân tử tài thành nhân vị,
Phật Thánh Tiên nhất lý do hà,
Vô tư vô dục vô tà,,
Từ bi, bác ái, trung hòa lợi sanh
To become a virtuous person,
Buddha, Saint, and Immortal are of the same nature,
Impartially selfless, without desire, without evil,
Compassionate, loving-kind, harmonious, and beneficial to all beings.
 
So the universal values among the human world are those that have universal use; where, for anyone, it brings the transformation of the body and mind into beauty and happiness, and the career advances as the Literary Proverbs of the Five Wise Wisdom writes: "The noble man understands the truth. "  [ ....] (6) Moreover, the missionary takes the heart of God as his heart, and tolerates and nurtures the carefree and unselfish sentient beings, which is the universal value of the heavenly mind, the true self that encompasses the universe of all things. Talented people become personalities,. (7)Compassion, charity, and neutrality of profits. (7)

Tóm lại, giá trị phổ quát gần gũi thiết thân con người nhất là “tấm lòng”, vì “Tấm lòng của nhân loại mới chính là nơi chân lý cứu rỗi phát sinh tạo thế an bình cho nhân loại.”
(8)In short, the universal value that is closest to the human body is the "heart", because "the heart of humanity is the place where the truth of salvation arises and creates peace for mankind."
1) Thượng hạ hữu thủy, dĩ vi thiên hạ mẫu. Ký đắc kỳ mẫu, dĩ tri kỳ tử. Ký tri kỳ tử phục thủ kỳ mẫu. Một thân bất đãi. (Thiên hạ có khởi điểm. Khởi điểm ấy là mẹ thiên hạ. Đã được mẹ, thời biết con, trở về giữ mẹ, thân đến chết vẫn không nguy.) (Đao Đức Kinh, ch.52, Nhân Tử Nguyễn Văn Thọ dịch)
(2) Nguồn: ALAIN FINKIELKRAUT, Tạp chí Người đưa tin UNESCO. Chuyên đề “1789 Một ý tưởng đã làm thay đổi thế giới”. Số tháng Sáu 1989, trang 30-33. Bản điện tử do triethoc.edu.vn thực hiện
(3) Đức Chí Tôn, 15-02 Quý Hợi (29-3-1983).
(4) Đức Giáo Tông Vô Vi Đại Đạo, Cơ Quan Phổ Thông Giáo Lý, 15-4 Tân Dậu (18-5-1981).
(5) Đức Giáo Tông Vô Vi Đại Đạo, 15-01 Kỷ Mùi (11-2-1979).
(6) “Quân tử hoàng trung thông lý. Chính vị cư thể. mỹ tại kỳ trung, nhi sướng ư tứ chi. phát ư sự nghiệp. Mỹ chi chí dã.” Trình Di chú hoàng trung là «văn vẻ ở bên trong.» (Hoàng trung, văn cư trung dã 黃中,文居中也). Hoàng (màu vàng) là màu trung hoà, thể hiện đức trung, nên Chu Hi chú: «Hoàng trung ý nói đức trung ở bên trong.» (Hoàng trung ngôn trung đức tại nội 黃中言中德在內).– Hoàng trung thông lý, chính vị cư thể 黃中通理,正位居體= văn vẻ ở bên trong và thông đạt sự lý; bản thân ở ngôi chính đáng.
(7) Huấn từ của Đức Chí Tôn, Cơ Quan Phổ Thông Giáo Lý, 29-02 Mậu Ngọ (06-3-1978).
(8) Đức Giáo Tông Đại Đạo Thái Bạch Kim Tinh, 15-01 Giáp Dần (06-02-1974).